به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)، منطقه اصفهان، در ضلع شمالی کلیسای وانک، در کنار کتابخانه این کلیسا، موزه "خاچاطور گساراتسی" با قدمت صد ساله خود قرار دارد. این موزه علاوه بر تمام اشیا قیمتی و با ارزش خود، به روایت تاریخ ارامنه میپردازد.
تصاویر تلویزیون سلسله وار، عکسها و اسناد نسل کشی ارامنه به دست ترکان عثمانی را به نمایش میگذارد. دورتر و به فاصله چند ده سال قبلتر، زنی در حصار یک بوم نقاشی، به چهره نقاش خود لبخند میزند. نواری پارچهای که بر چانهاش بسته است، عهد و میثاق او با همسرش را یادآور میشود. در تابلویی دیگر، نوزادی در آغوش مادر خود و در پوشش سفید به چشمان پیرزنی که با نگاه حیران در برابرش زانو زده، خیره شده است. پیرمردی از پشت به دختری که کوزه سفالین سنگینی بر سر دارد، تنه زده و با حیرتی همراه با دلسوزی به نوزاد نگاه میکند. او در چشمان نوزاد، آینده عجیب او را تعبیر میکند، همچنان که دو فرشته با بالهای کوچک خود مامور حفاظت از این نوزاد هستند. چند متر آن طرفتر در تابلویی دیگر، عیسی مسیح(ع)، مردی که در نوزادی تمامی نگاهها را به خود جلب کرده بود، به همراه مادر، هر دو در هالهای نورانی، تاج پادشاهی بر سر گذاشتهاند. چهره مصمم، بی حالت و خیره به جلوی آنها از عزمی تاریخی برای عملی کردن خواستههای بزرگشان خبر میدهد.
در کنار تمام تابلوهای رنگ و روغنی که به روایت تاریخ مسیحیت میپردازند، مجموعهای از آثار فلزی همچون زیورآلات طلا و نقره، ظروف روغن مقدس، صلیب و عودسوز نیز در موزه خاچاطور گساراتسی کلیسای وانک یافت میشود.
دو عصای مخصوص روحانیون مسیحی، یکی چوبی که متعلق به هندوستان است و دیگری فلزی، مزین به سنگهای قیمتی و با نقوش برجسته که به ایران تعلق دارد، در کنار کمربندهای فلزی به نمایش گذاشته شدهاند.
علاوه بر این انجیلهای دست نویس ارمنی منقش به تذهیبها و مینیاتورهای زیبا و به یاد ماندنی نظر هر بینندهای را به خود جلب کرده است. آنها نوشته شده بر کاغذهای پوستین، با حروف کشیده و بی نقطه خطوط ارمنی بخشی از تحولات هنری در نگارش انجیل و همچنین به تصویر کشیدن داستانهای مذهبی را در طول 10 قرن به نمایش گذاشتهاند. در کنار این انجیلهای تاریخی و گرانبها میتوان گوشههایی از احترام ارامنه ایران به اسلام و مذهب سرزمینی که در آن به سر میبرند را پیدا کرد. یک جلد قرآن کریم، ترجمه شده به زبان ارمنی که به قرن 18 میلادی تعلق دارد در کنار لباسهای به جا مانده از سدههای پیش بخشی از رخنه فرهنگ ایرانیان مسلمان را در فرهنگ ارامنه نشان میدهد.
زندگی مسالمت آمیز ارامنه جلفا در کنار دیگر هموطنان ایرانیشان، همواره مورد توجه و قدردانی پادشاهان ایران بوده است، به طوری که بازنمود آن را میتوان در فرمانهایی که پادشاهان ایران در حمایت از ارامنه جلفا صادر نمودهاند، پیدا کرد. در موزه خاچاطور گساراتسی کلیسای وانک، مجموعهای از فرمانهای پادشاهان ایران که به قرنهای 17 تا 19 میلادی تعلق دارد، نگهداری میشود.
در طبقه دوم موزه، یپرم خان، سردار بزرگ انقلاب مشروطیت با ردای بلند و سفید خود به انتظار نشسته است تا از پس کتابها و وسایل شخصی خود از داستان رشادتها و همرزمیاش با ستارخان برای بازدیدکنندگان بگوید. چهره سرد و خستگیناپذیری که بر جلد کتاب "یپرم خان" آمده است، با گذشت یک قرن از مرگ صاحبش هنوز زنده و با صلابت است. در طبقه دوم موزه خاچاطور گساراتسی کلیسای وانک، مردانگی و رشادت یپرم خان با هنر دست استاد یحیی خان تار ساز گره میخورد و نوای تار قفقازی او از میان سیمهای بریدهاش به گوش بازدیدکنندگان میرسد. حتی آوای دفی که پوستش در گذر زمان پاره شده است، هارمونی موسیقی زیبای ارمنی را از بین نبرده است.
به گزارش خبرنگار ایسنا، با گذشت 400 سال از مهاجرت ارامنه به جلفای اصفهان، سیر آمیزش فرهنگ ارامنه با فرهنگ ایرانیان مسلمان به خوبی در موزه خاچاطور گساراتسی کلیسای وانک انعکاس پیدا کرده است.