به گزارش امروله ،کوههای سرسبز، دشتهای وسیع و آب و هوای مطلوب کرمانشاه باعث شده تا در فصل بهار گیاهان و سبزهای خوراکی زیادی در جای جای استان رشد کند و بخشی از آن در بازارهای شهر به فروش برسد و زنان کرمانشاهی هم با آن نان و غذاهای محلی خوشمزهای درست کنند.
در فصل بهار حدود ۲۰ نوع گیاه و سبزی کوهی در خوراک مردم کرمانشاه قرار میگیرد که آنها را به شکل نان، آش، خورشت، بورانی، کوکو و... مصرف میکنند.
این گیاهان بهاری گاهی به تنهایی و گاهی هم با سایر مواد غذایی ترکیب می شوند و به عنوان یک وعده غذایی و یا میانوعده خوشمزه مورد مصرف قرار میگیرند.
گیلاخه اولین گیاه بهاری و نویددهنده شروع این فصل است که معمولاً در اواخر زمستان کُردی در کوههای کرمانشاه و کردستان رشد میکند و خودش به تنهایی مزه خاصی ندارد و
پخت بورانی "زو" روش خاصی دارد، به این شکل که ابتدا برای خارج کردن تلخی آن باید کف قابلمهای را با خاکستر پوشاند، سپس یک لایه روزنامه روی آن قرار داد و زوها را به شکل عمودی در قابلمه چید و با روشن کردن اجاق و گذشت حدود یک ساعتی، تلخی زو از آن خارج می شود و می توان آن را له کرد و با روغن حیوانی بورانی خوشمزهای از آن درست کرد.
پاغازه یا غازیاخه به عنوان یک گیاه بهاری خوشمزه دیگر که دارای خواص دارویی بیشماری است. برخی از مردم عادت دارند که این گیاه را خشک میکنند و در برخی از خورشتهایشان میریزند. عدهای هم خشک شده آن را با توجه به اینکه خاصیت دارویی دارد روی زخم میگذارند تا زودتر بهبود پیدا کند.
از پاغازه هم میتوان بورانی درست کرد و هم کوکو، اما کوکوی آن بین مردم محبوبیت بیشتری دارد.
از سورانه یا سیرونه به عنوان یک گیاه بهاری معجزهگر نام برد و گفت: این گیاه که خواص درمانی بسیار زیادی دارد، معمولا با برنج و یا به تنهایی همراه با رب انار به شکل آش پخته می شود و از قدیمی ترین آش ها بین مردم کرمانشاه است که در فصل بهار طبخ می شود.
ونوشک، ریواس و شنگ نیز دیگر گیاهان بهاری هستند که در این فصل سفره مردم کرمانشاه را رنگین میکنند، عمده گیاهان بهاری خاصیت دارویی دارند و میتوان بدن را با آن پاکسازی کرد، لذا به مردم توصیه می شود که در این فصل کمتر از گوشت استفاده کنند و بیشتر گیاهان بهاری را در سبد غذایی خود قرار دهند.
این گیاهان بهاری را باید به شکل تازه مصرف کرد، برخی از زنان کرمانشاهی عادت دارند که این گیاهان را برای استفاده در فصلهای بعدی فریز کنند که این کار اشتباه است و خاصیت آن را از بین میبرد.
البته برداشت بیرویه گیاهان بهاری طی سالهای اخیر اشاره کرد و گفت: متأسفانه برخی افرادی که روزی خود را از کوه می گیرند و با چیدن و فروش گیاهان بهاری در بازارهای شهر کسب در آمد میکنند، هنگام برداشت این گیاهان آنها را از ریشه بیرون میآورند که این مسئله به مرور انقراض این گونه های گیاهی را به دنبال خواهد داشت که در این رابطه باید سازمانهای متولی فرهنگسازیهایی انجام دهند.
نویسنده: زهرا قویدل، دانشآموخته کارشناسی ارشد مهندسی کشاورزی