تسخیر آسمان با جنگنده ها و پهپادهای ایرانی

کم کم به پایان دوره چهار ساله وزارت دفاع دولت دهم می‌رسیم، وزارتخانه‌ای که با هدایت سردار احمد وحیدی دستاوردهای بسیار خوبی در حوزه‌های مختلف کسب کرد.

سردار وحیدی با تاکید بر ارتباط و همراهی صنایع دفاعی با دانشگاه‌ها توانست از توان علمی کشور در پیشبرد اهداف وزارت‌خانه متبوعش بهره ببرد.

در این رابطه گروه امنیتی دفاعیخبرگزاری فارسدر نظر دارد طی انتشار چند گزارش، دستاوردهای وزارت دفاع دولت دهم را در حوزه های دریایی، هوایی، زمینی، پدافند، موشکی، پهپاد و فضایی را مورد بررسی اجمالی قرار دهد.

آنچه مشخص است مواردی که ذکر می‌شود تنها گوشه‌ای از توان و دستاوردهای نظامی کشورمان است و قطعا پیشرفتهای دفاعی کشورمان به این موارد ختم نمی‌شود چراکه وزارت دفاع علاوه بر تامین نیازهای نیروهای مسلح، نقشی عمده در طراحی و ساخت سامانه های پیشرفته علمی و فناوری کشور ایفا می‌کند.

آنچه در زیر می‌خوانید، مروریست اجمالی به چند نمونه از مهمترین دستاوردهای هوایی این دوره چهارساله از وزارت دفاع که شامل طراحی، ساخت و اورهال هواپیماها و جنگنده‌های ایرانی و طراحی و ساخت مهمترین هواپیماهای بدون سرنشین ساخت داخل و نیز تجهیز هواگردها به پیشترفته ترین موشکها و تسلیحات بومی می‌شود.

***

* درخشش صاعقه

جنگنده شکاری صاعقه از کلاس هواپیماهای دو سکانه بوده و از جمله فناوری‌های پیچیده و پیشرفته این جنگنده کاملا بومی، می‌توان به ارتقاء و بهینه‌سازی سیستم اویونیک و تسلیحاتی هواپیما در سطح SRII، بومی‌سازی اقلام وندور مکانیکی و هیدرولیکی اشاره کرد که با تلاش بی وقفه و مشترک متخصصان هوشمند و افتخار آفرین سازمان صنایع هوایی نیروهای مسلح وابسته به وزارت دفاع و نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران به منصه ظهور رسیده است.

جنگنده شکاری صاعقه در شهریور 85 با پرواز موفق در رزمایش ضربت ذوالفقار رسما به ناوگان هوایی ارتش پیوست اما نخستین اسکادران تخصصی آن در اسفند 1388 در پایگاه دوم شکاری تبریز تشکیل شد.

یکی از ویژگی‌های مهم جنگنده صاعقه، پشتیبانی نزدیک هوایی است و این جنگنده می‌تواند انواع راکت، بمب و موشک را با موفقیت حمل و شلیک کند.

صاعقه همچنین مجهز به سیستم راداری پیشرفته‌ای است و در طول سال‌های گذشته توانسته است با صد‌ها سورتی پرواز و انجام عملیات های رزمی در رزمایش‌های مختلف، کارآمدی خود را در نبردهای هوایی به نمایش بگذارد.

تعداد قابل توجهی از این جنگنده در طول سالهای اخیر توسط وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح تولید و در اختیار نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران قرار گرفته است.

* قاهر 313 دروازه ورود ایران به دنیای پنهانکاران

رونمایی از طرح جنگنده بومی قاهر 313 در نخستین ساعات صبح 14 بهمن ماه سال گذشته را می‌توان مهم‌ترین خبر صنعت هوانوردی ایران در سال‌های اخیر دانست؛ موضوعی که به خودی خود از گام بلند صنعت هوانوردی ایران برای شکستن مرزهای پیشین خود خبر می‌داد.

قاهر جنگنده نسبتا ریزنقشی است تک موتوره، بدون دم افقی و دارای کاناردهای (پیش‌بال‌های) بزرگ که کمی جلوتر از بال نسبتا کوچک جنگنده، جای گرفته‌اند.

بال هواپیما در وضعیتی تقریبا هم تراز با کاناراد در دو سوم عقب بدنه جای گرفته و شاید مهم‌ترین چیزی که در نخستین نگاه نظر هر بیننده‌ای را به خود جلب می‌کند، شکستگی قسمت جلویی بال از نقطه‌ای حدودا موازی با لبه کانارادهاست.

استفاده از این پیکره‌بندی بال در عرف طراحی در مقابل فدا کردن قسمتی از نیروی برای هواپیما به ثبات جانبی آن کمک می‌کند. البته این موضوع تعداد جایگاه جنگ‌افزارهای خارجی را نیز محدود می‌کند.

هواپیما سطوح متحرک زیادی ندارد و در واقع بجز سطوح متحرک منفرد بال‌ها، کاناراد ثابت هواپیما نیز سطوح متحرک خاص خود را دارد.

این هواپیما به دو دم عمودی بزرگ اما باریک مجهز است که با زاویه حدودی 30 درجه (کمتر یا بیشتر) نسبت به خط عمودی روی بدنه جای گرفته‌اند.

هواپیما به وضوح نیم رخی باریک دارد که تلاش شده خصوصیات پنهان‌کاری در آن رعایت شود. طرح شکستگی‌های زاویه‌دار روی بدنه و دماغه نشانگر همین موضوع هستند.

این جنگنده فوق‌پیشرفته با قابلیت‌ها و ظرفیت‌های فوق‌العاده‌ای است که آن را با آخرین فناوری‌ها و دستاوردهای نوین جهان در این عرصه، همطراز کرده است، می‌تواند تمام نیازمندی‌های نیروهای مسلح ایران را در صحنه نبرد هوایی پاسخ‌گو باشد.

سطح مقطع راداری بسیار کم، قابلیت انجام عملیات پرواز در ارتفاع پست، توانایی حمل تسلیحات پیشرفته بومی، بهره‌برداری از مواد پیشرفته در ساخت هواپیما و سیستم‌های الکترواویونیک، قابلیت نشست و برخاست با طول و باند کوتاه و نیز نگهداری آسان و سریع از دیگر ویژگی‌های پیشرفته قاهر 313 است.

* مسافرت با هواپیمای ایران140

این هواپیمای52 نفره توربوپراب که سرعت آن 570 کیلومتر در ساعت است، از نوع بال بالا بوده و دارای قابلیت نشست و برخاست در انواع شرایط جوی و فرودگاه های کوچک است.

در حالی که در دنیا تعداد انگشت شماری از کشورها، توان ساخت هواپیمای مسافربری را دارند، ایران با تلاش محققان وزارت دفاع در جرگه سازندگان هواپیماهای مسافربری قرار گرفته که هواپیمای «ایران 140» از جمله آنهاست.

این هواپیما در حال حاضر در خط‌وط پروازی مسافر جابه‌جا می‌کند و تعدادی نیز در خط تولید است.

هواپیمای «ایران 140» در واقع نسل جدیدی از هواپیماهاست که تکنولوژی آن مربوط به سال 2000 میلادی به بعد است.

اگرچه این هواپیما برای استفاده در خطوط پروازی مسافربری بکار می رود اما نمونه های گشت دریایی آن نیز برای حراست از مرزهای آبی کشورمان در حال ساخت است.

از آنجا که الزامات پرواز هواپیمای ایران 140 در خطوط تجاری، آموزش خلبانان این هواپیما با شبیه‌ساز است، متخصصان مجرب، زبده و کارآمد شرکت صنایع هواپیماسازی ایران «هسا» وابسته به سازمان صنایع هوایی وزارت دفاع با تلاش بی‌وقفه و با وجود تحریم‌های بین‌المللی اقدام به طراحی و ساخت این سامانه پیچیده کردند.

دانش و فناوری طراحی و ساخت این شبیه‌ساز کاملاً بومی است و تمامی الزامات و استانداردهای بین‌المللی در ساخت آن رعایت شده و جمهوری اسلامی ایران تنها طراح و سازنده شبیه‌سازهای پروازی کاملا متحرک با فناوری بومی در منطقه خاورمیانه و جزو چند کشور محدود، صاحب این فناوری در دنیا محسوب می‌شود.

این شبیه‌ساز دارای سیستم حرکتی کامل 6 درجه آزادی، سیستم تصویری گسترده و کابین واقعی است و شبیه‌سازی تمامی سیستم‌های هواپیما و شرایط پروازی و آموزش خلبانان در مواجهه با شرایط اضطراری و بحرانی از ویژگی‌ این شبیه‌ساز به شمار می‌رود.

شبیه‌ساز مذکور، نخستین شبیه‌ساز استاندارد در نوع خود محسوب می‌شود که گواهینامه کیفیت و بهره‌برداری از سازمان هواپیمایی کشوری جمهوری اسلامی ایران را دریافت کرده است.

امکان آموزش مراحل قبل، حین و بعد از پرواز در کلیه شرایط آب و هوایی و ساعات شبانه‌روز، دارای کنسول استاد پیشرفته با قابلیت کنترل کامل شبیه‌ساز، با امکان ترسیم مسیر پرواز و قراردادن هواپیما در هر فاصله از باند در فاز فرود، استفاده از سیستم‌ها و نمایشگرهای واقعی هواپیما و امکان ارزیابی، تست و گزارش‌گیری شبیه‌ساز بصورت کاملاً خودکار از دیگر ویژگی‌ این سامانه است.

شبیه ساز هواپیمای ایران 140

از نظر تجاری در حال حاضر هر ساعت پرواز با سامانه شبیه ساز در اروپا 1400 یورو و در برخی کشورها حداقل 550 دلار است که با طراحی و ساخت این سامانه علاوه بر صرفه‌جویی قابل ملاحظه ارزی، درآمد و سودآوری نیز دارد.

شرکت هسا به عنوان قطب طراحی شبیه‌ساز هواگردها در کشور با سابقه طولانی در حوزه شبیه سازها و بهره‌برداری از تجارب پیشکسوتان، مشاوران و متخصصان، شبکه‌ای قوی از همکاران را در این حوزه ایجاد کرده است که قادرند انواع شبیه‌سازها را با تکیه با نبوغ ذاتی، دانش و فناوری بومی طراحی و تولید کنند.

* قطب اورهال و نگهداری هواپیما در منطقه

علاوه بر طراحی و ساخت هواپیما، جمهوری اسلامی ایران امروز به عنوان قطب اورهال، تعمیر و نگهداری انواع هواپیماها در منطقه محسوب می‌شود.

توانایی انجام تعمیرات اساسی هواپیماهای F14 ،707،747،F27 و موتورهای آن شامل:TF30،JT3D،GT9D،DART، تعمیرات اساسی موتور هواپیمایF5 و فالکن CF700، تعمیرات اساسی قطعات و سامانه ها از جمله ارابه فرود هواپیماهای C130،F4 و F5 و همچنین بازسازی و نوسازی بخش گسترده ای از دستگاه های آزمایش22 ازجمله توانمندی های وزارت دفاع در حوزه تعمیر و نگهداری است.